RSS

Category Archives: Afrikaans

Kortverhaal deur Tinus Viviers: Dag van die e-pos

e-posElmien lees haar verhaal deur, stoor dit dan met ʼn sug. Sy gaan dit nie eers instuur nie; dit sal waarskynlik soos die ander net teruggestuur word. Of die karakters gaan nie rond wees nie, of dit gaan te kompleks wees na die keurder se smaak. Sy staan op en maak ‘n beker tee, gaan sit lusteloos op haar woonstel se balkon en kyk na die blou skynsel van die Papegaaiberg. Nou sonder enige direkte sonstrale daarop. Sy proe aan die tee. Dis lekker, maar sou beter gesmaak het met geselskap, maar waar kry sy dit? Haar vriende het so te sê almal saam met JJ verdwyn. Haar oë fokus op ʼn donker kol onder een van die pie ke. Dan verbeel sy haar dis ʼn groot gat en wonder hoe dit sal voel om in die donker daarin af te sak. Sy sal ook graag wil weet of haar siel dan sal rus, maar skrik dadelik vir haar gedagtes. Sy sal iets daaraan moet doen anders beland sy weer in dieselfde groef as agtien maande tevore.

Sy het voltyds gestudeer en was op ‘n beurs en na-uurse werk aangewese om te oorleef, want haar ouers kon dit nie bekostig nie. Toe druip sy haar een hoofvak en sou die jaar moes herhaal. Daarmee saam het sy haar beurs verloor; Java het sy kelners se dienstye gehalveer en sy het haar kontrak vir data vasleggings ten gunste van ʼn BEE-besigheid verloor. Hoe dan anders, Affirmative Action was die ‘buzz word’, en sy was beide blank en Afrikaans. Sy moes dus afskaal. Een maaltyd per dag, wat al kleiner en kleiner geword het. Fliek was uit. So ook kuier saam met vriende. Daarna was dit nie lank nie en het die donker haar ingesluk. Op ʼn dag het sy dit oorweeg om ʼn oordosis pille te drink. Toe daag daar ʼn e-pos op.

Elmien staan op en kom terug met ʼn dik voulêer. Volgens die indeks, sewehonderd drie en tagtig stukke e-pos. Sy gaan sit weer en maak dit oop. Sommige bladsye het uitstaanmerkers. Heel bo, ʼn uitdruk van JJ se eerste e-pos.

Ek is JJ Vermeulen en is besig met ʼn projek wat my erg vasvat. Professor Eloff het my na jou verwys en gesê hy weet jy sal kan help. Kyk asseblief na die aangehegte dokument wat die omvang van die projek beskryf en ook die voorgestelde vergoeding.

Sy glimlag gelukkig. As die prof daardie dag naby was, het sy hom meer as net ʼn druksoen gegee. Sy het die aanbod summier aanvaar, opdragte gekry en naslaanwerk gedoen totdat sy sinvolle insette kon lewer. Alles was per e-pos en baie saaklik. Tot een oggend. Sy maak die lêer oop by een van die merkers. Nommer 51.

Hallo jy, verskoon asseblief my vrypostigheid, maar ek is gewoond om die mense saam met wie ek werk te ken ensovoorts. Vertel my asseblief meer van jouself. O-ja, hoe lyk jy?

Sy het ʼn rukkie gedink, die nuuskierigheid in haarself voel posvat en kortliks met versigtig gekose woorde geantwoord en haar mooiste foto aangeheg. Toe vra sy ook uit, kry ʼn lang e-pos terug waarin hy onder andere van ʼn groot dogter praat, maar geen woord oor ʼn vrou nie. Daarby ʼn foto van ʼn middeljarige man met ʼn pak klere en ʼn dikraambril. ʼn Regte nerd, het sy haarself voorgestel. Sy vat aan nog ʼn merker.

Hallo jy. Vandag moet ek net met iemand praat. Iemand wat nie die mense rondom my ken nie en dus nie ʼn gevaar vir lekkasies inhou nie.

Sy lang vertelling het deernis in haar gewek en haar antwoord het diep uit haar siel gekom. Daarna het persoonlike posstukke mekaar vinniger opgevolg totdat daar daagliks minstens een was, al was dit net om te sê: Hallo, dit gaan goed.

Sy blaai verder, stop by nommer 163 en glimlag gelukkig. Die dag toe sy besef het sy is verlief. Sy wou haar blydskap oor goeie nuus met iemand deel; toe skryf sy vir hom.

As ek vroeër geweet het, het ek kom kuier, het hy geantwoord.

Nou kom dan.

Jammer, erg besig. efijlou

ʼn Traan drup op die bladsy. Die niksseggende letters spel lief jou. Sy het daardie nag met die gedrukte kopie onder haar kopkussing geslaap. Die eerste man wat dit vir haar gesê het, is dit werd om oor te droom. Daarna het hulle e-posse meer intiem geraak, terwyl die projek wat soos ʼn sneltrein op die laaste stasie afstorm.

ʼn Maand later was hy daar. Sy was in ekstase, het hom na al haar gunstelingplekke geneem en die hele Kaap vol rondgery. In ʼn pienk gastehuis in Kleinmond het hy vir haar ʼn stel ringe belowe en het sy haar maagdelikheid met hom gedeel.

Later het hy haar ook as eregas na die gala-aand wat daarop sou volg genooi. “Die een wat eintlik al die eer toekom,” het hy haar oral voorgestel. “Hoor hoe jok hy,” het sy telkens geantwoord, maar in haar binneste geblom. Laataand het hy ʼn bos rooi rose en ʼn bottel Dom Perignon onder luide applous aan haar oorhandig voor hulle daar weg is. In haar hotelkamer het hy haar hand in syne gevat. Sy het gewag vir die ring.

“Liefste, ek het ʼn probleem. My vrou wil nie skei nie en ek kan nie van jou verwag om te lewe op hier en daar se gesteelde uurtjies nie.”

Sy kon haar trane nie keer nie. “Beteken dit alles is verby tussen ons,” het sy gesnik.

“Ongelukkig, ja.”

Sy kon nie glo wat sy hoor nie en geweet sy moet iets doen, maar nie wat nie. “Lamsak!” het sy hom toegesnou, “as jy wil trou, sal jy ʼn manier vind.” Sy het opgespring uitgestorm en ʼn Uber gebel. Op pad huis toe het sy drie keer haar luiende foon doodgedruk en dit daarna afgeskakel.

Elmien proe weer aan haar tee. Dis koud. Vies gooi sy dit oor ‘n potplant uit. Hy het weer gebel en e-posse gestuur, maar sy het nie geantwoord nie. Haar hart was nie gebreek nie, dit was flenters. Sy het letterlik nagte om gehuil. Die huil het intussen verdwyn, so ook die oproepe en e-posse, maar die donker swart gat is terug. Die swart gat waarin sy wil afsak.

Sy gaan weer in om die beker in die kombuis neer te sit. In die verbygaan merk sy daar is ʼn nuwe e-pos. Sy haas haar terug rekenaar toe. Dit kan dalk iemand wees wat op ʼn kortverhaal gereageer het. Sy snak na haar asem toe sy sien van wie die e-pos afkomstig is. Nee, sy gaan dit nie lees nie. Op die punt om dit ui te wis, van haar oog die eerste sin.

Moet groor asseblief nie delete nie, ek is Suzette (Vermeulen) Forster. Sy besluit om verder te lees. Pa se vingers is deesdae te lomp om te tik, toe vra hy ek moet vir jou skryf en sê hy wil jou weer sien. Hy wil ook om verskoning vra omdat hy daardie aand vir jou gejok het oor die egskeiding. Hy en ma was toe al jare lank nie meer getroud nie. Hy het dit net as verskoning gebruik omdat hy geglo het jy sal die ware een nie aanvaar nie. Sien, hy het daardie oggend gehoor hy het MNS en het besluit hy kan nie van jou verwag om onder daardie omstandighede met hom te trou nie. Hy wou eerder sien dat jy ʼn normale lewe lei en kinders sal hê, ensovoorts. Toe jok die pestilensie vir jou. Grrr.

Weer sien? Sodat hy haar nog ʼn keer kan los? No flippen ways.

Dan bly jy in die swart gat, berispe haar gewete haar.

Sy lees verder.

Die volgende is van my af.

Pa, praat elke dag oor jou. Ek sê jou hy is steeds lief vir jou verlang hom siek. Gaan asseblief na hom toe, en jy sal nooit gebrek hê nie.

Suzette.

Heel onder staan sent from my iPhone.

Elmien huil hardop toe sy klik op ‘Reply’. Ek wil nie sy geld of besitting hê nie!!! Ek sou hom destyds gevat het al was hy ook in ʼn flippen rolstoel en sonder ʼn sent. Sy klik op stuur, staar afwagtend na die rekenaarskerm. Gaan haar e-pos enige reaksie gaan uitlok, indien wel, hoe gou?

Dit voel soos ure wat sy met opgehoue asem sit tot daar weer ʼn e-pos inkom.

Hy wag vir jou. Sê daar is ʼn verrassing by ʼn kuierplek. Die naam klink soos koffie.

Elmien hyg na haar asem toe sy by Mugg & Bean instorm. Hy’s nie daar nie! Hy het tog genoem van koffie. Dan bekyk sy die name: Wiener Mischung, French roast, House blend, Mocca Java.

JAVA!

Sy spring om. Hardloop Java toe.

“Waar’s hy?” vra sy hygend vir Ian die eienaar.

“Weg.” Ian gee ʼn glas aan. “Hy het ʼn dubbel Jack en ʼn nota vir jou gelos.”

“Gee!”

“Drink eers.”

Sy sluk dit weg en vat die nota.

Dink aan iets rooi.

Die hotel waar hulle geëet het! Met ʼn “Cheers, Ian,” draf sy om die hoek.

Haar asemhaling jaag toe sy die trappies na die stoep uitklim. Bo-op dieselfde hoektafel lê ʼn rooi angelier met ʼn nota daaronder. “Goeie idee, maar die rooi is iets van jou.”

Lipstiffie! Die soen! Sy spring om en hardloop steeg toe, verby die restourante Kauai en Bird, steek dan vas voor Cage. Kyk na binne en sien ʼn krom man se rug en ʼn loopraam. Die jong vrou oorkant hom knik vir haar. “JJ!” gil sy toe hy opstaan en sy hom herken.

Advertisements
 

Sleutelwoordw: , ,

LAPA wen ’n Tinteltong Toekenning!

Ek is vandag trots om lid van die LAPA-familie te wees! 

Op 21 Februarie, Internasionale Moedertaaldag, is LAPA Uitgewers vereer met ’n Tinteltong Toekenning as die uitgewer wat Afrikaans bevorder.

eIMG_2519.JPG

Van links na regs: Ian Dennewill, Izak de Vries, Sylvia de Wet en Sumarie Erasmus van LAPA, met Gerhard van Huyssteen, ’n lid van die ATKV se direksie. Van Huyssteen was ook die gasspreker by die toekenningsgeleentheid.

Die prys is toegeken deur AfriVriendelik, ’n filiaal van AfriForum.

AfriVriendelik het die kortlyste bekendgemaak waarna die publiek ’n geleentheid gehad het om vir hulle gunsteling te stem.

LAPA is besonder trots op die toekenning en is dankbaar dat AfriVriendelik ons werk raakgesien het, ook dat die publiek vir ons gestem het.

Ons luister na ons lesers!

Persvrystelling LAPA

 

 

 

 
 

Sleutelwoordw: ,

Wenners van LAPA se Jeugromankompetisie 2017 aangewys

ToastTwee gesoute gunstelinge, ’n opwindende nuwe stem wat deur die ATKV-Skryfskool geslyp is… dus drie wenverhale wat jong lesers se asem gaan wegslaan.

Die wenners van LAPA se Jeugromankompetisie vir 2017 is pas bekend gemaak, en aanhangers van dié genre kan uitsien na drie uitsonderlike wenverhale wat later vanjaar die rakke gaan tref.

Die eerste plek gaan vanjaar aan Jan Vermeulen vir Oopmond, die verhaal van Madelaine Taaibosch wat sewe maande ná haar hartoorplanting begin vermoed die nuwe hart wat in haar borskas klop, is ’n gebroke hart. Hoewel die dokters haar verseker daar is niks met die skenkerhart verkeerd nie, begin sy vreemde dinge sien – dinge uit die verlede en in die toekoms. Die skrywer vervleg verskillende intriges meesterlik in ’n storie wat wys hoe harte mekaar selfs oor eeue heen kan vind. Vermeulen was ook in 2015 die wenner van hierdie kompetisie met Asem, en is voorheen al twee maal met die Sanlamprys (goud in 2000 en silwer in 2017), die M.E.R.-prys, die Scheepersprys en ’n ATKV-kinderboektoekenning bekroon. In Maart verskyn Vermeulen se krimi, Die vyfde Aspoester, ook by Read the rest of this entry »

 

Sleutelwoordw: , , , , , , , , ,

Die waarde van ‘n drukkie

Drukkie bewegend.gifEk het – soos seker baie van my tydgenote – nie met drukkies grootgeword nie. Nog minder met openlike verklarings van liefde tussen familie of vriende. Maar wel met die soen-op-die-mond-gewoonte. Nogal ʼn vreemde teenstelling, as mens mooi daaroor dink.

Vandag werk dinge natuurlik meestal andersom. Mondsoene word in my kringe deesdae vir die geliefde gereserveer, of dalk vir ouer familie wat nog in die gewoonte is en dalk kan aanstoot neem as dinge nou skielik verander. Eintlik is dit so ʼn intieme handeling dat ek my amper nie ʼn tyd kan voorstel toe dit algemeen was tussen al wat leef en beef nie. Dink net aan die kieme … J Om nie eens van die snorre en baarde te praat nie. Mens hoef maar net bietjie rond te vra en jy hoor vele stories van kinders wat (vir hulle) grillerige ooms of tantes moes soen. Persoonlik het ek ‘n paar storietjies wat ek dalk nie hier moet deel nie. J Die meeste van hulle behels ‘n skaam dogtertjie en volwasse manlike familielede – of selfs ‘n skaam Read the rest of this entry »

 

Sleutelwoordw: , , ,

Gratis kinderboek teen geweld in vier Suid-Afrikaanse tale!

cover IDEE 1.inddLAPA Uitgewers en die bekroonde skrywer Wendy Maartens het pas aangekondig dat die prenteboek Drie hoera’s vir Denver gratis, en in vier Suid-Afrikaanse tale, in PDF-formaat beskikbaar gestel word as deel van die veldtog 16 dae van aktivisme teen geweld teen vroue en kinders.

Hierdie pragtige, volkleur boek is dus van vandag af gratis beskikbaar in Afrikaans, Engels, Xhosa en Zoeloe. Klik hier: http://bit.ly/2iasRVp – of maak gebruik van die QR-kode (aangeheg) wat gedruk en gefotostateer kan word.

Die belangrike internasionale veldtog, 16 dae van aktivisme, word elke jaar van 25 November tot 10 Desember gehou om bewusmaking te kweek vir die lot van vroue en kinders wat slagoffers van geweld is.

Drie hoera’s vir Denver vertel die aangrypende verhaal van ’n seuntjie genaamd Denver wat baie mooi kan sing, maar begin hakkel nadat sy ma se kêrel by hulle kom bly. Die storie wys op ’n deernisvolle manier hoe dinge uiteindelik beter word nadat Denver die moed bymekaarskraap om sy ma en sy sangjuffrou te vertel dat dinge nie reg is by die huis nie.

Drie hoera’s vir Denver het in 2009 die eerste keer by LAPA Uitgewers verskyn, met illustrasies deur Alida Bothma. Dit is ook in Engels, Xhosa en Zoeloe vertaal. Benewens ’n storie, bevat die boek ook belangrike wenke wat ouers en versorgers kan volg om kinders te bemagtig sodat hulle nie sal stilbly oor mishandeling nie.

* * *

Wendy Maartens is beskikbaar vir onderhoude.

Rig asseblief alle navrae aan Izak de Vries: izakd@lapa.co.za of 021 689 3100.

 

Sleutelwoordw: , , , , , , ,

Nuut van Hans du Plessis: Drie vroue en ‘n meisie

Drie vroue en 'n meisie“Ek het vir prof ’n storie om te skryf.” Só begin Drie vroue en ’n meisie toe die mooie Katryn een middag ná klas ongenooid voor die skryfkunsprofessor se lessenaar kom staan.
Wat volg is soms lig en sexy, maar dié roman belig te gelyke tyd die afgryslike armoede van wit en swart Suid-Afrikaners, asook die klasbeheptheid van die vroeë Afrikanerelite.
Hans du Plessis het die vermoë om die leser te tart met heerlik speelse inligting, net om jou daarna weer bloot te stel aan die ellende van hulle wat nie het nie.
Ons leef nou, in die een-en-twintigste eeu, weer in ’n fase waar die politieke elite hulle vergryp aan die duurste en die beste terwyl die armes gewoon van honger sterf. Du Plessis hou ’n spieël na die verlede op en wys hoe eenders dit was toe die vorige heersersklas net vir hulself gesorg het en niks vir ander omgegee het nie.
Die einde bring hoop en daar is beeldskone verhale ook in die boek, maar uiteindelik is Drie vroue en ’n meisie ’n roman wat ’n diep seer blootlê en geen pleisters vir die wonde bied nie. Armoede se pyn en die elite se argwaan is skynbaar universeel.
Die ingrepe van die kerk en die staat se maatskaplike werkers bring uiteindelik verligting.
Drie vroue en ’n meisie vertel die saga en lotgevalle van drie generasies vroue wat by Katryn se grootjie in die miserabelheid van die delwerye van Miersehoop, wat byna reeds uitgewerk is, begin. Almal wat kom soek het na ’n diamant so groot soos ’n skaapkop, weet teen hierdie tyd die droom is aan ’t sterwe; maar die hoop bly, die hoop bly. Nypende armoede en hoogmoed, onnoselheid en opregtheid vermeng op die harde Noordwes-Hoëveld en verdring só alles wat goed kon wees.
Hieruit groei die verhaal van ’n weeskind wat nie kos of menswaardigheid gegun word nie, laat staan keuses. Daaruit ontvou nog ’n verhaal en daaruit nog een.
Die roman toon sterk ooreenkomste met JM Coetzee se Disgrace, hoewel die storie
gans anders is; daar is ook iets van Herman Charles Bosman te bespeur.
Die Blondine? Hans sê hy wens ook die storie van mooie Katryn en die ou prof is
dalk die reine waarheid. Hoekom dan nie? Hy is mos ’n prof wat fiksie opmaak.

LAPA-persvrystelling

 

 

Sleutelwoordw: , ,

‘n Absolute gunsteling: Soetloop – E. Kotze

Soetloop“’n Stilte volg waarop hulle die vinger nie kan lê nie, maar wat onteenseglik daar is. ‘n Onaantasbare energie soos die suidewind, die gesuis van die see, ‘n laaste asemtog. Die dogters omarm mekaar.

Kattie is nie meer nie. Die boek is toegemaak, die laaste bladsy is gelees.”

So eindig Soetloop, wat heel moontlik E. Kotze se laaste boek kan wees. Sy is alreeds in 1933 gebore; dis ‘n wonderlike genade om op dié rype ouderdom nog so ‘n besondere boek van haar te ontvang.

Opgewekte leesstof is Soetloop nie. Soos al haar boeke word ook hierdie een bevolk deur oudgewerkte, verarmde mense in ‘n wrede landskap. Eenvoudige mense wat worstel om ‘n bestaan uit die harde aarde te maak, kinders wat van kleins af hard werk en met min tevrede moet wees, vrouens (en dikwels mans ook) wat nie veel Read the rest of this entry »

 
 

Sleutelwoordw: , , , ,